30/05/2016

Uluslararası Gıda Bankacıları buluşmasından izlenimler


Uluslararası ağlar öğrenci iken ilk gönüllü STK çalışmalarımda odak noktam olmuştu. Çalışılan herhangi bir alanda dünyanın başka yerinde bir başka bir kurumun aynı amaç için çabaladığını birebir görmek çok ufuk açıcı olabiliyor.  Yeni teknikler, yaklaşımlar ve araçlardan haberdar olmak çok önemli. Ya da aynı sıkıntıları paylaştığının farkına varıp dayanışmayı hissetmek bile güç verebiliyor. Çünkü sivil toplum kuruluşları olarak çok kısıtlı kaynaklarla büyük hayaller peşinden koşuyoruz. Dünya Gıda Bankaları 2016 toplantısına ilk defa giderken de aynı hisler içindeydim. Acaba dünyanın neresinden hangi gıda bankaları ile karşılaşacaktım ve neler öğrenecektik birbirimiz hakkında? Programa baktığımda çok çeşitli konular vardı. Bağışçılarla ilişkilerden iletişime, gönüllü çalışmadan standartlara dek birçok konuda birebir örnekler ve deneyimler üzerinden sunumlar, atölyeler planlanmıştı.

Etkinliği düzenleyen GFN (Global FoodBanking Network), yani Küresel Gıda Bankacılığı Ağı, aslında tam da böyle bir oluşummuş. Deneyim ve paylaşım üzerinden dünyanın dört bir tarafındaki gıda bankalarını bir araya getiren bir kuruluş. GFN her yıl tüm dünyadan gıda bankalarını bir liderlik enstitüsü çatısı altında bir araya getirerek etkileşimlerini güçlendiriyor. Temel İhtiyaç Derneği olarak 2016 enstitüsüne biz de katılarak birçok şey öğrendik ve paylaştık. Bu sene öne çıkan konular arasında bağışları artırma, doğru beslenmeye katkı, etkileri ölçebilme, standardizasyon/örgütlenme ve iletişim konuları yer aldı. Mart ayında dünyanın en büyük gıda bankalarından biri olan Houston Gıda Bankası ev sahipliğinde Houston’da gerçekleştirilen enstitüye 38 farklı ülkeden gıda bankaları temsilcileri ayrıca gıda bankalarına destek veren şirketlerin temsilcileri katıldı. Birçok sunum ve atölye çalışmasının yanı sıra gıda bankalarını ziyaret ve işbirlikleri oluşturma etkinlikleri de düzenlendi. Katılımcılar aynı zamanda Houston Gıda bankasında gönüllü çalışmalar da yaparak bağışlanan gıdaların ayrıştırılmasına da yardım etti.

Dünyada kimi köklü gıda bankalarının geçmişi 30 yıla dayansa da gittikçe artan israfa rağmen yeterli bağış bulunamaması birçok gıda bankasının temel meselelerinden. Bu konuda küresel ve bölgesel ağların, küresel üretici ve perakendecileri tüm ülkelerde daha fazla destekleme yönünde çalışması öne çıkan konulardandı. Her ne kadar çok uluslu şirketler temel kurumsal sorumluluk politikaları benimsese de ülkelerin şartları ve algılarına göre desteklerinin değiştiği gözleniyor. Bazı şirketler bazı ülkelerde gıda bankalarının en büyük bağışçıları olurken başka yerlerde hiç bağış yapmayabiliyorlar. GFN, FEBA (Avrupa Gıda Bankaları Federasyonu) gibi ağların bu şirketleri her ülkede bağışa yönlendirmesi, protokoller imzalaması katılımcıların yoğun taleplerindendi. Bu alanda öne çıkan gündemlerden bir tanesi ise yasal altyapı oldu. Bazı ülkelerde son kullanma tarihleri ve kullanıcı hataları konusunda teşvik edici ve koruyucu düzenlemeler olması bağışları ciddi arttıran bir unsur.  GFN gündeminin yeni konularından bir diğeri ise uluslararası kuruluşlar ve Birleşmiş Milletler kuruluşları ile çalışarak bu konularda ülkeler arası uyum sağlamak, ortak küresel düzenlemeleri gündeme getirmek olarak öne çıktı.

Gıda bankacılığı yaygınlaştıkça standardizasyon konusunda ülkeler arasında farklılıklar öne çıkıyor. Kurumların yaygınlaşmasıyla bir yandan bir araya gelme ve uyum ihtiyaçları öne çıkıyor, diğer yandan ise artan gönüllüleri ve içeriği çok farklılaşan çalışmaları kurallara ve denetime boğmamak gerekiyor. Bir grup ülke bunu en başından katılımcı şekilde geliştirilen akreditasyon sistemleri ile çözerken başka bazı ülkeler daha zayıf ağlarla bir araya gelmeyi tercih ediyorlar.

2016 enstitüsünde en fazla tartışılan konuların başında tabii ki iletişim çalışmaları da yer aldı.  Bu konuda rekabet, kaynak yetersizliği, yeni akımlara yabancılık gibi ortak sorunların yanı sıra yoksulluk açlık, israf gibi zor konulara pozitif yönden yaklaşabilme konusundaki iletişim çalışmaları ortak bir heyecanla yürütüldü.

Bir başka önemli konu ise etkileri ölçebilme, dağıtılanların öğün ve beslenme değerleri gibi konulardı.  Bunlar hem çalışmaların genişlemesi için raporlamalar hem de yaşlı, çocuk veya özel ihtiyaçları olanlara göre farklılaşmış programlar geliştirilmesi açısından önemli başlıklardı ve bu konularda dünya gıda bankalarının farklılaşan yöntemlerle ilerlediğini gözlemledik.

Bağlantılar:

GFN: https://www.foodbanking.org/ 
2016 enstitü haberi ve fotoğrafları:  https://www.foodbanking.org/fbli-2016-38-countries-touch-down-in-houston
FEBA: http://www.eurofoodbank.eu/

Geri Dön